Woordenboek Filosofie:Esthetica - Bewerkingsoverzicht

Tmomaster op 15 aug 2025 om 11:17

2025-08-15T11:17:47Z

← Oudere versie		Versie van 15 aug 2025 13:17
Regel 7:		Regel 7:
	De Duitse filosoof {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Alexander Gottlieb Baumgarten\|type=iframe\|thumbnail=}Alexander Gottlieb Baumgarten}} introduceerde de term 'esthetica' in 1735 voor het eerst om er een zelfstandige filosofische discipline mee aan te duiden. Het vakgebied was toen echter niet nieuw: al bij {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Plato\|type=iframe\|thumbnail=Plato}} en {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Aristoteles\|type=iframe\|thumbnail=Aristoteles}} zijn ideeën over schoonheid en kunst te vinden. Baumgartens visie week in die zin af, dat esthetica bij hem over meer dan de schoonheid van de kunst alleen handelde: hij betrok er het hele gebied van de {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}zintuiglijke indrukken\|type=iframe\|thumbnail=zintuiglijke indrukken}} bij en hanteerde dus een bijzonder ruime interpretatie van het begrip die later niet meer zou gevolgd worden. {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Georg Wilhelm Friedrich Hegel\|type=iframe\|thumbnail=Hegel}} beschouwde de term zelfs als hopeloos ongeschikt en oppervlakkig.		De Duitse filosoof {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Alexander Gottlieb Baumgarten\|type=iframe\|thumbnail=}Alexander Gottlieb Baumgarten}} introduceerde de term 'esthetica' in 1735 voor het eerst om er een zelfstandige filosofische discipline mee aan te duiden. Het vakgebied was toen echter niet nieuw: al bij {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Plato\|type=iframe\|thumbnail=Plato}} en {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Aristoteles\|type=iframe\|thumbnail=Aristoteles}} zijn ideeën over schoonheid en kunst te vinden. Baumgartens visie week in die zin af, dat esthetica bij hem over meer dan de schoonheid van de kunst alleen handelde: hij betrok er het hele gebied van de {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}zintuiglijke indrukken\|type=iframe\|thumbnail=zintuiglijke indrukken}} bij en hanteerde dus een bijzonder ruime interpretatie van het begrip die later niet meer zou gevolgd worden. {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Georg Wilhelm Friedrich Hegel\|type=iframe\|thumbnail=Hegel}} beschouwde de term zelfs als hopeloos ongeschikt en oppervlakkig.
	<br>		<br>
	Nadat {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Immanuel Kant\|type=iframe\|thumbnail=Immanuel Kant}} zijn ''{{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Kritik der Urteilskraft\|type=iframe\|thumbnail=Kritik der Urteilskraft}}'' had geschreven, specialiseerde de esthetica zich steeds meer in kunst en werd het woord een synoniem voor kunstfilosofie. Vanaf de {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Romantiek (stroming)\|type=iframe\|thumbnail=Romantiek}} werd de betekenis van esthetica verengd tot "de leer van het schone" met de {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}dichotomie\|type=iframe\|thumbnail=dichotomie}} "mooi/lelijk".<ref name="Wikipedia">Informatie afkomstig van {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}{{sys:titlepart}}\|thumbnail={{sys:w:name:nl}}\|iframe~~=true~~\|group=ref}}</ref>		Nadat {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Immanuel Kant\|type=iframe\|thumbnail=Immanuel Kant}} zijn ''{{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Kritik der Urteilskraft\|type=iframe\|thumbnail=Kritik der Urteilskraft}}'' had geschreven, specialiseerde de esthetica zich steeds meer in kunst en werd het woord een synoniem voor kunstfilosofie. Vanaf de {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}Romantiek (stroming)\|type=iframe\|thumbnail=Romantiek}} werd de betekenis van esthetica verengd tot "de leer van het schone" met de {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}dichotomie\|type=iframe\|thumbnail=dichotomie}} "mooi/lelijk".<ref name="Wikipedia">Informatie afkomstig van {{#tag:easyview\|{{sys:w:nl}}{{sys:titlepart}}\|thumbnail={{sys:w:name:nl}}\|type=iframe\|group=ref}}</ref>
	}}{{sys:text:block		}}{{sys:text:block
	\|top={{sys:head\|text=Volgens Ayn Rand}}		\|top={{sys:head\|text=Volgens Ayn Rand}}

Tmomaster: 1 versie geïmporteerd

2020-09-13T17:27:25Z

1 versie geïmporteerd

← Oudere versie	Versie van 13 sep 2020 19:27
(geen verschil)

a>Admin op 30 mei 2014 om 11:37

2014-05-30T11:37:44Z

Nieuwe pagina

{{sys:text:block
|top={{sys:head|text=Beschrijving}}
'''Esthetica''' is de leer van de zintuiglijke waarneming, in meer specifieke zin de tak van de {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}filosofie|type=iframe|thumbnail=filosofie}} die zich bezighoudt met {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}schoonheid|type=iframe|thumbnail=schoonheid}} en {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}kunst|type=iframe|thumbnail=kunst}}.
<br>
De term is afgeleid van het {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Grieks|type=iframe|thumbnail=Grieks}}e woord '' αἰσθητικός'', wat dezelfde {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Radix (taalkunde)|type=iframe|thumbnail=wortel}} heeft als ''αισθησις'' (''aisthesis''). Dit laatste betekent zowel ''zintuiglijke ervaring'' als ''gevoel''. In het algemeen verwijst de hiervan afgeleide term esthetica naar de {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}filosofie|type=iframe|thumbnail=filosofische}} discussie over de essentie van {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}kunst|type=iframe|thumbnail=kunst}} (ook wel: kunstfilosofie) of de essentie van {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}schoonheid|type=iframe|thumbnail=schoonheid}}. Tegenwoordig dekt 'esthetica' vele ladingen en worden er soms heel verschillende betekenissen aan toegeschreven.
<br>
De Duitse filosoof {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Alexander Gottlieb Baumgarten|type=iframe|thumbnail=}Alexander Gottlieb Baumgarten}} introduceerde de term 'esthetica' in 1735 voor het eerst om er een zelfstandige filosofische discipline mee aan te duiden. Het vakgebied was toen echter niet nieuw: al bij {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Plato|type=iframe|thumbnail=Plato}} en {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Aristoteles|type=iframe|thumbnail=Aristoteles}} zijn ideeën over schoonheid en kunst te vinden. Baumgartens visie week in die zin af, dat esthetica bij hem over meer dan de schoonheid van de kunst alleen handelde: hij betrok er het hele gebied van de {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}zintuiglijke indrukken|type=iframe|thumbnail=zintuiglijke indrukken}} bij en hanteerde dus een bijzonder ruime interpretatie van het begrip die later niet meer zou gevolgd worden. {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Georg Wilhelm Friedrich Hegel|type=iframe|thumbnail=Hegel}} beschouwde de term zelfs als hopeloos ongeschikt en oppervlakkig.
<br>
Nadat {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Immanuel Kant|type=iframe|thumbnail=Immanuel Kant}} zijn ''{{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Kritik der Urteilskraft|type=iframe|thumbnail=Kritik der Urteilskraft}}'' had geschreven, specialiseerde de esthetica zich steeds meer in kunst en werd het woord een synoniem voor kunstfilosofie. Vanaf de {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}Romantiek (stroming)|type=iframe|thumbnail=Romantiek}} werd de betekenis van esthetica verengd tot "de leer van het schone" met de {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}dichotomie|type=iframe|thumbnail=dichotomie}} "mooi/lelijk".<ref name="Wikipedia">Informatie afkomstig van {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}{{sys:titlepart}}|thumbnail={{sys:w:name:nl}}|iframe=true|group=ref}}</ref>
}}{{sys:text:block
|top={{sys:head|text=Volgens Ayn Rand}}
Kunst heeft, naar haar boek ''{{#tag:easyview|{{sys:w:en}}the Romantic Manifesto|type=iframe|thumbnail=the Romantic Manifesto}}'', de rol een ode aan het leven te zijn.}}
{{sys:ref:reference}}
{{sys:head:links}}
* {{#tag:easyview|{{sys:w:nl}}{{sys:titlepart}}|thumbnail={{sys:w:name:nl}}|type=iframe}}